tweet

anders bekeken

werken met een visuele beperking

Verslag: Marrit Postma
Fotografie: © André Meyer-Vitali

Donderdag 17 september was het zover: de startconferentie ‘werken met een visuele beperking’ georganiseerd door Jobvision4all, het bedrijf van Willemijn Kloosterman. Voor Hoezo Anders ging ik op pad, en ook deels voor mezelf, want ik ben slechtziend en werkzoekend. De startconferentie werd gehouden bij Wmo Radar in Rotterdam. Vanaf 14.00 uur was de inloop, bij de ingang kreeg ik een naamplaatje met het logo van Jobvision4all, mijn naam en ‘Hoezo Anders.’ Hierdoor werd ik bij de koffietafel meteen aangesproken met mijn naam.

startconferentie_willemijnWillemijn opent de startconferentie en vertelt over haar bedrijf Jobvision4all, waarmee ze coaching, informatie en advies geeft aan werkgevers en werkzoekenden over werken met een beperking en wat daarbij komt kijken. Willemijn kwam eens bij een gesprek met een werkgever waar ze als reactie kreeg: ’Goh, ik wist niet dat jij zelf ook blind bent.’ Willemijn hoopt dat het over 20 jaar niet meer nodig is om mensen zo actief te moeten bemiddelen, maar dat onze samenleving dan echt omgevormd is tot een samenleving waarin iedereen mee kan doen.

Non-visueel werken
De volgende sprekers zijn Joost van Loon (Babbage) en Frans Hollander (KPN CCC), beiden slechtziend. Joost werd op zijn 24ste slechtziend en wist toen niet wat hij moest doen. Hij dacht niet meer te kunnen studeren en zat een tijd thuis. Bij Koninklijke Visio, een instelling voor blinden en slechtzienden, heeft hij geleerd om non-visueel leren werken. Dit houdt in dat je niet meer met je ogen leest, maar met spraak en braille werkt. Hij kon daarna weer werken met de computer dankzij een braille-leesregel en wilde ook weer gaan studeren. Hij kwam in contact met Babbage, een hulpmiddelenleverancier en kreeg trainingen om nog beter om te gaan met zijn hulpmiddelen. Na zijn studie Personeelswetenschappen is hij bij Babbage aan de slag gegaan als adviseur en trainer. Hij doet nu werkplekonderzoeken. Een werkplek wordt voor een blinde of slechtziende medewerker gecheckt en goed ingericht. Computersystemen moeten kunnen samenwerken met de hulpprogramma´s voor braille, spraak en vergroting. Joost geeft werkgevers als tip mee om er bij de aanname van een visueel gehandicapte werknemer al rekening mee te houden dat de werkplek aangepast moet worden en dat dit veel tijd in beslag kan nemen. Ook moet de werknemer wennen aan nieuwe programma’s en hiermee leren omgaan.

Uit zijn verhaal maak ik op dat veel visueel gehandicapten niet goed om kunnen gaan met de hulpmiddelen en ik ga bij mezelf na wat ik nog moet leren om beter te kunnen werken met mijn hulpmiddelen en software op de laptop. Ik wil terug naar het werken met de brailleleesregel en daarmee zal ik ook weer moeten oefenen. Non-visueel werken trekt mij wel weer aan, ik heb het verhaal van Joost nu al een paar keer gehoord, maar het zet mij toch wel aan het denken.

Hoe neem je een blinde aan?
Babbage werkt samen met veel organisaties, waaronder KPN CCC (Customer Contact Centers). Frans Hollander werkt daar als interne jobcoach. Hij vertelt dat hij steeds slechter is gaan zien. Hij volgde de vakopleiding meet- en regeltechnicus bij een speciale school voor blinden en slechtzienden. Dit werk werd door zijn verslechterende zicht steeds moeilijker en hij ging bij een callcenter werken. Ook dit werd steeds vermoeiender en collega’s zeiden dat hij met zijn neus in het scherm zat. Frans besloot ook braille te leren en non-visueel te gaan werken. Hij kwam thuis te zitten doordat het callcenter failliet ging en na een tijd thuiszitten besloot hij bij KPN binnen te lopen. Hij had het boekje ‘Hoe neem je een blinde aan’ bij zich en vroeg om dat aan de afdeling HR te geven. KPN nam hem aan en op gegeven moment kwam de HR-manager naar hem toe. Zij vertelde dat ze een beleid hebben om een zo divers mogelijk personeelsbestand op te bouwen. Frans zei dat ze konden beginnen met de blinden en slechtzienden. Hij heeft Babbage gevraagd te helpen met het inrichten en aanpassen van werkplekken bij de callcenters en er werken inmiddels al aardig wat visueel beperkten bij KPN CCC.

Ik vind het een mooi initiatief om blinden en slechtzienden aan te nemen op callcenters en zo aan het diverse personeelsbestand te werken. Een van de vele mooie verhalen over het aannemen van mensen met een (visuele) beperking. Na het verhaal van Frans is het pauze en kunnen mensen voor een massage terecht bij Wierinder Biharie. Annemarie Nodelijk staat in dezelfde hal met haar zelfgemaakte tassen. Beiden zijn blind en hebben toch werk. Mooie voorbeelden dus om hier te staan.

startconferentie_wmoAfstand tot de arbeidsmarkt
Na de pauze vertelt Han Paulides meer over Wmo Radar. Hij vertelt dat er twee jaar geleden een slechtziende man bij hem kwam. Hij wilde graag bijeenkomsten voor blinden en slechtzienden organiseren en vroeg of dat mocht bij Wmo Radar. Wmo Radar is een ontmoetingsplek voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Er werken ook veel mensen uit de bijstand en er lopen vrijwilligers rond die van buitenlandse komaf zijn.

Toen de blinden en slechtzienden kwamen, realiseerde Han zich dat hij normaal nooit zo op blinden en slechtzienden had gelet. Nu pas vielen ze hem op. Hij vindt ook dat blinden en slechtzienden zich niet genoeg laten zien. Na een tijd vroeg de slechtziende om ribbeltegels in het gebouw van Wmo Radar. Han heeft dit geregeld en besefte zich dat dat voor hem iets kleins was, maar dat het voor de blinden toch veel betekende. Hij zegt dat bij veel werkgevers zoiets kleins toch wel moet kunnen.

Een paar tips voor werkgevers:

  • Kijk naar talenten en niet naar beperkingen;
  • Mensen met een visuele beperking aannemen moet je echt willen. Je moet bereid zijn goede randvoorwaarden te realiseren;
  • Vraag aan de medewerker met een visuele beperking wat hij nodig heeft;
  • Vraag eens na in je bedrijf of er mensen zijn die in hun familie of directe omgeving te maken hebben met mensen met een visuele beperking. Zij weten wat er speelt en kunnen een sleutelfiguur zijn bij het aannemen van een visueel beperkte medewerker.

Ik vind dat Han mooie tips geeft, maar ook dat je bij iedereen sowieso als eerste naar kwaliteiten en talenten moet kijken, dat doe je bij een ‘normale’ sollicitatiekandidaat toch ook?

startconferentie_martineIn oplossingen denken
De laatste spreker is Martine Baadenhuijsen, ambassadeur van KNGF Geleidehonden. Zij is blind en heeft een bedrijf, MB3, dat helpt bij de communicatie rond een arbeidsbeperking. Ze was al jong slechtziend en uiteindelijk werd zij blind. Ze leerde met een stok lopen, maar dit was erg vermoeiend. Elk obstakel dat je raakt met een stok moet je aftasten en je weg eromheen zoeken. Een blindengeleidehond was de oplossing. Martine vertelt over de opleiding van de hond en hoe hij leert op de werkvloer te gaan slapen. De hond werkt tijdens de heenreis naar de werkplek, daarna begint pas de werkdag van de geleidehondgebruiker. De hond werkt weer tijdens de reis naar huis. Collega’s vinden de hond vaak leuk en de sfeer op de werkvloer wordt er een stuk beter van. Als een collega allergisch is kan die aan de andere kant van de ruimte zitten of misschien wel op een andere afdeling. Ook kan er gevraagd worden of er vaker wordt gestofzuigd. Allemaal oplossingen als er bezwaren zijn tegen de hond. Martine hoopt dat werkgevers visueel beperkte werkzoekenden met een hond niet (meer) weigeren.

Er zijn veel inspirerende verhalen verteld en ik hoop dat veel werkgevers geen bezwaren meer zien bij het aannemen van mensen met een (visuele) beperking. Hierna bedankt Willemijn alle sprekers en geeft ze een leuke attentie. Dan is de netwerkborrel. Ik ga nog even naar Wierinder voor een massage en geniet van de loempia´s.